Six FlagsHolland

De komst van Six Flags begon eigenlijk al twee jaar vóórdat de naam op de gevel verscheen. In maart 1998 verwierf het Amerikaanse Premier Parks een controlerend belang in de Walibi-groep. Walibi Flevo draaide daarna nog twee seizoenen onder zijn vertrouwde naam, maar achter de schermen was de eigenaar al Amerikaans.

Premier Parks groeide in dezelfde periode razendsnel. Kort na de aankoop van Walibi werd ook de Amerikaanse Six Flags-groep overgenomen. Daarmee kreeg Premier Parks niet alleen een reeks grote Amerikaanse attractieparken in handen, maar ook de beschikking over de bekende naam Six Flags en licenties voor onder meer de Looney Tunes en personages uit DC Comics.

In 2000 ging de onderneming zelf verder onder de naam Six Flags. Voor Biddinghuizen werd besloten om niet alleen de bedrijfsnaam, maar de complete Amerikaanse formule naar Europa te halen.

De verbouwing van 1999 naar 2000 was ongekend. Waar Walibi Flevo in zes jaar tijd geleidelijk was uitgebreid, wilde Six Flags in één winter een compleet andere indruk creëren. Het attractieaanbod werd met ongeveer dertig nieuwe attracties uitgebreid.

Het doel was duidelijk: Six Flags Holland moest zich nadrukkelijk richten op jongeren en liefhebbers van spanning. De slogan “Rollercoaster Capital of Europe” maakte duidelijk waarmee het park zich wilde onderscheiden.

Tegelijk werd de uitstraling sterk veranderd. De oranje Walibi-kangoeroe verdween uit de publieksvoering en bekende Amerikaanse strip- en televisiefiguren namen zijn plaats in. Bugs Bunny, Tweety, Daffy Duck, Road Runner en andere Looney Tunes kregen een prominente rol, vooral in het kindergebied.

Het spectaculaire karakter van het nieuwe park kwam vooral tot uiting in de achtbanen. Walibi Flevo had al El Condor en de kleine Keverbaan. In 2000 kwamen daar in één keer vier achtbanen bij.

Superman the Ride was een gelanceerde achtbaan van Vekoma. Bezoekers werden vanuit stilstand het parcours op geschoten. De baan rijdt tegenwoordig nog steeds als Xpress: Platform 13.

La Via Volta was een Boomerang van Vekoma. De trein legde hetzelfde traject zowel vooruit als achteruit af en ging daarbij meerdere keren over de kop. De attractie rijdt tegenwoordig als Speed of Sound.

Robin Hood was een houten achtbaan van Vekoma en werd een van de grootste bouwwerken van de metamorfose. De baan bleef tot 2018 bestaan en werd daarna door Rocky Mountain Construction omgebouwd tot Untamed.

De vierde nieuwe achtbaan was Flying Dutchman Goldmine, een kleinere achtbaan die vooral op gezinnen was gericht. Daarmee kwam het totale aantal achtbanen bij de opening van Six Flags Holland op zes.

De dertig nieuwe attracties bestonden uiteraard uit veel meer dan alleen achtbanen. Op verschillende plekken verschenen nieuwe familie- en thrillrides, terwijl bestaande attracties nieuwe namen en thema’s kregen.

Een groot reuzenrad werd een van de opvallendste nieuwe herkenningspunten. In het kindergebied werden attracties volledig opgenomen in de wereld van de Looney Tunes. Ook bestaande attracties kregen Amerikaanse namen en figuren.

Daardoor veranderde niet alleen hoeveel er te doen was, maar ook de manier waarop het park zichzelf presenteerde. Six Flags Holland moest snel, kleurrijk en uitbundig zijn. Waar Walibi Flevo nog sterk leunde op groen, themagebieden en een brede gezinsformule, werd nu veel nadrukkelijker gekozen voor spektakel.

Op zaterdag 22 april 2000 ging Six Flags Holland open voor het publiek. Na maanden van bouwen konden bezoekers voor het eerst kennismaken met de nieuwe attracties en de compleet veranderde identiteit.

Op 3 juni 2000 volgde de officiële opening. Daarbij waren onder anderen vertegenwoordigers van overheid en gemeente en bekende Nederlanders aanwezig.

De belangstelling was enorm. Een reconstructie van historische bezoekerscijfers laat zien hoe groot het effect van de metamorfose was. In het laatste seizoen van Walibi Flevo, 1999, kwamen ongeveer 660.000 tot 680.000 bezoekers naar Biddinghuizen. Voor 2000 noemen de sterkste teruggevonden bronnen ongeveer 1,4 miljoen tot bijna 1,5 miljoen bezoekers. Het bezoek aan het park werd daarmee in één seizoen meer dan verdubbeld.

Dat maakt 2000 tot een van de opvallendste groeijaren uit de geschiedenis van het park. Op internet is ook jarenlang een bezoekersaantal van twee miljoen genoemd, maar voor dat cijfer is tot nu toe geen voldoende betrouwbare primaire bron gevonden. Walibi24 neemt dat getal daarom niet over.

De enorme bezoekerssprong van 2000 bleek niet ieder jaar vol te houden. Het beeld dat uit historische publicaties en teruggevonden opgaven ontstaat, is dat Six Flags Holland na het uitzonderlijke openingsjaar terugviel naar een niveau van rond een miljoen bezoekers per jaar.

Wat wel duidelijk uit de cijfers naar voren komt, is de uitzonderlijke positie van 2000. De overgang van Walibi Flevo naar Six Flags Holland zorgde voor een bezoekerssprong van ruim twee keer het niveau van 1999. Daarna stabiliseerde het park op een duidelijk lager niveau. Zelfs de komst van Goliath in 2002 leidde niet opnieuw tot de bezoekersaantallen van het openingsjaar.

De enorme uitbreiding hoorde bij een veel bredere strategie. Six Flags wilde vooral jongeren aanspreken. Achtbanen, snelle attracties, harde muziek en herkenbare Amerikaanse merken moesten het park aantrekkelijk maken voor tieners en jongvolwassenen.

Dat was een opvallende breuk met Walibi Flevo, dat zichzelf nadrukkelijk als familiepark had ontwikkeld. Gezinnen bleven uiteraard welkom en het uitgebreide Looney Tunes-gebied was sterk op kinderen gericht, maar in reclame en uitstraling werd spanning het belangrijkste verkoopargument.

De term Rollercoaster Capital of Europe paste perfect bij die koers. Niet de rust van het groen of de thematisering moest in de eerste plaats mensen naar Biddinghuizen trekken, maar de belofte van zoveel mogelijk spanning op één dag.

In hetzelfde jaar begon ook een traditie die uiteindelijk veel langer zou blijven bestaan dan de naam Six Flags Holland zelf: Halloween.

In 2000 werd de eerste editie georganiseerd van wat later zou uitgroeien tot Halloween Fright Nights. Het concept ontwikkelde zich in de jaren daarna steeds verder met acteurs, scare zones, spookhuizen en speciale avondopenstellingen.

Wat in de Six Flags-periode begon als extra najaarsevenement groeide uiteindelijk uit tot een van de belangrijkste en bekendste evenementen van het huidige Walibi Holland.

Ook organisatorisch was 2000 onrustig. Hans van Driem, die sinds de voorbereiding van Walibi Flevo een centrale rol in het park had gespeeld, vertrok tijdens het eerste Six Flags-seizoen.

Zijn opvolger werd Marcel Schonenberg. Onder zijn leiding kwam het park na de enorme verbouwing van 2000 in een rustiger fase terecht. De basis stond er; de uitdaging werd nu om de grote investering te laten functioneren als duurzaam attractiepark.

Na de tientallen nieuwe attracties van 2000 kon vrijwel ieder volgend seizoen alleen maar rustiger lijken. In 2001 opende Six Flags Holland geen nieuwe grote achtbaan. Dat betekende echter niet dat de uitbreidingsplannen waren verdwenen.

Six Flags Holland werkte rond de jaarwisseling van 2000 naar 2001 aan een bijzonder nieuw attractieproject. Daarbij kwam een experimenteel achtbaanconcept van Vekoma in beeld: de Hammerhead Stall.

De Hammerhead Stall was geen verzonnen attractie of alleen een ontwerp op papier. Vekoma had het concept al vóór de plannen voor Biddinghuizen ontwikkeld. In mei 2000 stond op een Belgische testlocatie van Vekoma daadwerkelijk een prototype opgebouwd. Het ontwerp bestond uit twee hoge torens met daartussen een U-vormige baan. De trein zou tussen beide zijden heen en weer bewegen, waarbij de passagiersmodules konden draaien.

Een concreet bouwplan voor 2001

Voor Six Flags Holland bestaat inmiddels uitzonderlijk concreet archiefmateriaal. Een oorspronkelijke bouwtekening is gedateerd op 12 december 2000 en draagt de titel “Bouwwerk 2001”. Als opdrachtgever staat Six Flags Holland vermeld.

Op de tekening is in het gebied tussen El Condor en Space Shot een langgerekt nieuw attractieproject opgenomen, inclusief de inrichting van het omliggende gebied. De tekening draagt nummer U3476 en werd gemaakt door ingenieursbureau Bartels.

De naam Hammerhead Stall staat niet letterlijk op de bouwtekening. De vorm van het ingetekende project, de locatie, de datering, contemporaine berichten en later bewaard gebleven archiefinformatie wijzen echter allemaal in dezelfde richting. Daarmee kan de Hammerhead Stall niet langer worden afgedaan als alleen een oud internetgerucht.

Waarom kwam de Hammerhead Stall er niet?

Jarenlang circuleerde het verhaal dat Six Flags Holland geen toestemming zou hebben gekregen voor een attractie hoger dan 25 meter. Uit officiële ruimtelijke stukken blijkt dat die verklaring niet klopt. Het bestemmingsplan voor Six Flags Holland stond attracties tot 60 meter toe en bevatte zelfs een procedure voor hogere bouwwerken.

Een veel sterkere aanwijzing ligt bij de attractie zelf. Bij de latere ontwikkeling van Vekoma’s Big Air werd teruggeblikt op een eerder prototypeproject dat wegens technische problemen was beëindigd. Die periode valt samen met de ontwikkeling van de Hammerhead Stall.

Daar kwam in 2001 een grote financiële crisis bij Vekoma bovenop. De fabrikant verkeerde al sinds eind 2000 in moeilijkheden en werd op 24 augustus 2001 failliet verklaard. Kort daarna volgde een doorstart, maar de oude Vekoma-organisatie en verschillende lopende projecten waren daarmee volledig door elkaar geschud.

Of technische problemen, de financiële situatie van Vekoma of een combinatie daarvan uiteindelijk doorslaggevend waren voor Six Flags Holland, is nog niet met één oorspronkelijk annuleringsdocument vastgelegd. Wel bieden deze omstandigheden een veel beter onderbouwde verklaring dan de oude vergunningtheorie.

En toen kwam Goliath

Aan het einde van 2001 koos Six Flags Holland voor een heel ander groot achtbaanproject. Niet Vekoma maar de Zwitserse fabrikant Intamin kreeg de opdracht voor een enorme Mega Coaster: Goliath.

Het ligt voor de hand om Goliath als vervanger van de Hammerhead Stall te zien, maar daarvoor is geen direct bewijs gevonden. Beide attracties stonden op verschillende locaties gepland, kwamen van verschillende fabrikanten en werkten volgens volledig andere principes.

De juiste conclusie is daarom dat Goliath de strategische opvolger werd van het niet gerealiseerde Hammerhead-project. Of Six Flags intern letterlijk besloot om het ene project te annuleren en het budget naar het andere te verschuiven, is niet aangetoond.

Ook in de bezoekersaantallen was 2000 niet zonder meer te evenaren. Hoewel nog geen voldoende betrouwbare exacte jaaropgave voor 2001 is teruggevonden, wijzen de beschikbare historische gegevens erop dat het bezoekersniveau na het spectaculaire openingsjaar terugliep.

Op 29 maart 2002 opende Goliath. De nieuwe Mega Coaster van Intamin was met een hoogte van 46,8 meter, een lengte van 1.214 meter en een topsnelheid van 106 kilometer per uur bij opening de hoogste, langste en snelste achtbaan van de Benelux.

Goliath was een totaal ander concept dan de Hammerhead Stall. Geen experimentele shuttle tussen twee verticale torens, maar een volwaardige achtbaan met een lang parcours die draaide om hoogte, snelheid en airtime. Grote heuvels en snelle richtingswisselingen bepaalden de rit.

Met Goliath kreeg de slogan Rollercoaster Capital of Europe opnieuw inhoud. Het aantal achtbanen kwam op zeven en het park beschikte nu over een attractie die ook onder internationale achtbaanliefhebbers veel aandacht kreeg.

In hetzelfde seizoen kwam ook de SkyDiver naar het park, een betaalde extreme attractie waarbij deelnemers na een vrije val aan kabels door de lucht zwaaiden.

Ondanks de komst van de nieuwe recordachtbaan kwam het bezoekersniveau volgens de beschikbare historische gegevens uit op ongeveer één miljoen bezoekers. Daarmee bleef Six Flags Holland aanzienlijk onder het uitzonderlijke openingsjaar 2000.

Het oorspronkelijke Hammerhead-concept verdween na 2001 niet volledig. Vekoma bleef het principe verder ontwikkelen en presenteerde enkele jaren later een vernieuwde versie onder de naam Big Air.

Pas in 2010 opende daadwerkelijk een uitvoering in een attractiepark: Big Air in E-DA Theme Park in Taiwan. Die attractie is de directe technische afstammeling van de Hammerhead Stall en gebruikt hetzelfde fundamentele principe van een U-vormige baan tussen twee hoge torens.

Dat betekent echter niet dat in Taiwan simpelweg “de achtbaan van Six Flags Holland” staat. Het Hammerhead-concept bestond al vóór de plannen in Biddinghuizen en het prototype was in mei 2000 al bij Vekoma opgebouwd. Ook is nog niet met oorspronkelijke fabrieksdocumentatie bewezen dat exact hetzelfde staalwerk van dat prototype uiteindelijk naar Taiwan is verhuisd.

Wat wel vaststaat is dat een attractietype dat rond 2000 voor Six Flags Holland serieus in beeld was, pas ongeveer tien jaar later daadwerkelijk als parkattractie werd gerealiseerd.

Na Goliath volgde geen nieuwe investeringsgolf van vergelijkbare omvang. De enorme uitbreiding van 2000 had het park een zeer groot attractieaanbod gegeven en Six Flags Holland bleef in 2003 en 2004 grotendeels op die basis voortbouwen.

Voor 2003 wijzen historische gegevens op ongeveer 1,1 miljoen bezoekers. Daarmee lag het bezoek nog altijd op een aanzienlijk niveau, maar de enorme uitschieter van het eerste Six Flags-jaar werd niet meer benaderd. Voor 2004 is nog geen voldoende betrouwbare primaire jaaropgave gevonden.

Shows, evenementen en tijdelijke activiteiten werden belangrijker om het aanbod jaarlijks te vernieuwen. Ook evenementen buiten de reguliere pretparkformule kregen een plaats. Zo vonden in deze jaren de eerste Scoutingdagen plaats, waaruit later de Scouting Fundays zouden ontstaan.

Tegelijkertijd werd duidelijk dat de Amerikaanse eigenaar zijn Europese activiteiten opnieuw tegen het licht hield. Six Flags kampte internationaal met een grote schuldenlast en wilde zijn middelen meer op Noord-Amerika concentreren.

In april 2004 werd bekend dat Six Flags zijn Europese pretparkdivisie verkocht aan de Britse investeringsmaatschappij Palamon Capital Partners. De verkoop omvatte zeven parken in Nederland, België, Frankrijk en Duitsland.

De nieuwe Europese groep ging verder onder de naam StarParks. Voor bezoekers van Six Flags Holland veranderde tijdens het seizoen 2004 aanvankelijk weinig. De naam, attracties en Warner Bros.-figuren bleven nog het hele seizoen aanwezig.

Dat kon echter niet zo blijven. De verkoop betekende ook dat de Six Flags-naam en de licenties voor de Looney Tunes en DC Comics-personages zouden verdwijnen. Voor seizoen 2005 moest het park daarom opnieuw vrijwel volledig worden voorzien van een andere identiteit.

Op 11 november 2004 werd de nieuwe naam bekendgemaakt: Walibi World. De bekende oranje kangoeroe keerde terug, maar het park zou niet simpelweg het oude Walibi Flevo herstellen.

StarParks kondigde aan opnieuw sterker op gezinnen te willen mikken. De grote achtbanen uit de Six Flags-periode bleven behouden, maar de Amerikaanse figuren verdwenen en nieuwe mascottes, shows en attracties moesten een vriendelijker totaalbeeld creëren.

Daarmee eindigde een van de kortste maar meest invloedrijke perioden uit de geschiedenis van het park.

Veel van wat Six Flags Holland introduceerde is nog altijd herkenbaar in het huidige park. Superman the Ride rijdt tegenwoordig als Xpress: Platform 13. La Via Volta werd Speed of Sound. De houten Robin Hood werd in 2019 omgebouwd tot Untamed. Goliath behoort nog altijd tot de bekendste achtbanen van Nederland.

Ook buiten de attracties leeft de periode voort. Halloween begon onder Six Flags en groeide later uit tot een evenement dat voor Walibi Holland van grote betekenis werd.

De Amerikaanse periode was bovendien het moment waarop het park definitief een reputatie als thrillpark kreeg. Walibi Flevo had de basis gelegd, maar Six Flags maakte snelheid, achtbanen en jongeren tot het middelpunt van de marketing.

Ook de plannen die níét werden uitgevoerd vertellen iets over die ambitie. De Hammerhead Stall laat zien dat Six Flags direct na de enorme metamorfose van 2000 alweer keek naar een volgende experimentele thrillride. De attractie kwam er niet, maar de originele bouwtekening en het verdere onderzoek maken het project inmiddels tot een gedocumenteerd onderdeel van de geschiedenis van Six Flags Holland.

Cijfermatig springt vooral het eerste seizoen eruit. Geen enkel ander jaar uit de Six Flags-periode waarvoor betrouwbare gegevens zijn teruggevonden benaderde de circa 1,4 tot 1,5 miljoen bezoekers van 2000. De spectaculaire metamorfose zorgde daarmee niet alleen voor een nieuw uiterlijk, maar ook voor een uitzonderlijke tijdelijke bezoekerssprong.

Toen de deuren na seizoen 2004 sloten, begon opnieuw een enorme operatie. Overal in het park moesten Six Flags-, Warner Bros.- en Looney Tunes-verwijzingen verdwijnen. Attracties kregen nieuwe namen en thema’s, het kindergebied werd opnieuw ingericht en de Walibi-kangoeroe keerde terug.

Op 25 maart 2005 begon daarmee het volgende hoofdstuk: Walibi World.